Birleşik Metal-İş Sınıf Araştırmaları Merkezi (BİSAM), Mayıs 2026 dönemine ait Açlık ve Yoksulluk Sınırı Raporu’nu kamuoyuyla paylaştı. Geliştirilen yeni bilimsel metodoloji (BİSAM SBVS-2026) doğrultusunda yapılan hesaplamalara göre, dört kişilik bir ailenin sağlıklı ve dengeli beslenebilmesi için yapması gereken aylık asgari gıda harcaması (açlık sınırı) 34 bin 808 TL’ye yükseldi. Ailenin kira, eğitim, ulaşım ve sağlık gibi tüm zorunlu giderlerini kapsayan toplam harcama tutarı (yoksulluk sınırı) ise 114 bin 348 TL olarak gerçekleşti.
Günlük Gıda Maliyeti 1160 TL’yi Aşmış Durumda
Rapora göre, dört kişilik bir hane halkının sadece “insanca ve sağlıklı beslenebilmesi” için günlük yapması gereken asgari harcama tutarı 1160 TL olarak hesaplandı.
Sağlıklı bir beslenme sepetinde aile bireylerinin yaş ve cinsiyetine göre aylık gıda maliyetleri ise şu şekilde dağılım gösterdi:
- 15-18 Yaş Arası Genç: 9.747 TL
- Yetişkin Erkek: 9.488 TL
- Yetişkin Kadın: 9.083 TL
- 4-6 Yaş Arası Çocuk: 6.489 TL
En Maliyetli Kalem: Süt ve Süt Ürünleri
Mutfak harcamalarında aslan payını yine süt ve süt ürünleri aldı. Günlük 380,1 TL’lik harcama gereksinimiyle bu grup, sağlıklı beslenme sepetinin %32,8’ini oluşturarak ilk sıradaki yerini korudu.
Süt ürünlerini sırasıyla şu gruplar takip etti:
- Meyve ve Sebze: Günlük 297,10 TL (Sepetteki payı %25,6)
- Et, Yumurta ve Kurubaklagil: Günlük harcamada et grubu 212,49 TL, yumurta 24,93 TL ve kurubaklagil 23,2 TL olurken; bu ana grubun toplam sepetteki payı %24,3 oldu.
- Ekmek ve Tahıl: Günlük ekmek harcaması 86,7 TL olurken, grubun toplam payı %9,3 olarak gerçekleşti.
“Gizli Açlık” Riskine Karşı Yeni Metodoloji
BİSAM, Mart 2026 itibarıyla açlık sınırı hesaplamalarında köklü bir yöntem değişikliğine gittiğini anımsatarak, araştırmanın artık sadece “karın tokluğu” değil, “sağlıklı beslenme” temeline dayandığını vurguladı.
TÜİK’in madde fiyatı açıklamayı bırakması ve eski yöntemlerin enflasyonist ortamda yetersiz kalması üzerine geliştirilen SBVS-2026 sistemi, zincir marketlerin anlık dijital raf fiyatlarını ve “Erişilebilir Çeşitlilik” ilkesini esas alıyor. Raporda, un ve şeker gibi temel kalori kaynaklarının ötesinde, vücudun ihtiyacı olan vitamin ve minerallerin eksik alınmasından kaynaklanan “Gizli Açlık” riskinin de hesaba katıldığı; mevsim dışı ürünlerin ise maliyet hesaplamasından geçici olarak çıkarıldığı belirtildi. Bu yöntem değişikliği nedeniyle, Mayıs 2026 verilerinin 2026 öncesi dönemlerle karşılaştırılmasının yöntemsel olarak mümkün olmadığı ifade edildi.
